افزایش رزق و روزی با نسخه امام جواد (ع)
گذر از درِ بزرگ: رمز وسعت نظر و وسعت رزق
یکی از مشهورترین و عمیقترین توصیهها در این زمینه، نامهٔ پندآموز امام رضا (ع) به فرزند خردسالشان، امام جواد (ع) است. این نامه که فراتر از یک سفارش سادهٔ پدرانه است، حاوی یک استراتژی متعالی برای زندگی است.
ابونصر بزنطی نقل میکند که در نامهٔ امام رضا (ع) به امام جواد (ع) چنین آمده بود:
«فرزندم اباجعفر! شنیدهام که غلامان و خدمتکارانت، تو را از درِ کوچک منزل بیرون میبرند. این کار از بُخل و تنگچشمی آنان است تا مبادا از دست تو به کسی خیری برسد.
تو را به حق پدری بر گردنت سوگند میدهم که ورود و خروج تو همیشه از درِ بزرگ باشد.
و چون بر مرکب سوار میشوی، همراه خود طلا و نقره داشته باش. هر کس از تو درخواست کمک کرد، به او عطا کن. اگر از عموهایت کسی درخواست احسان کرد، کمتر از پنجاه دینار به او مده و اگر از عمههایت کسی درخواست کرد، کمتر از بیست و پنج دینار.
من با این سفارش میخواهم خداوند، قدر و منزلت تو را رفیع گرداند. پس انفاق کن و هرگز از تنگدستیِ صاحب عرش مترس!»[۱]
این سخنان گهربار درسهای فراوانی برای ما دارد. انتخاب «درِ بزرگ» کنایه از سعهٔ صدر، جوانمردی و دوری از خساست است. پدری که فرزندش را به بخشندگی تشویق میکند، به او میآموزد که رزق تنها به دست خداست و انفاق، نه تنها از مال نمیکاهد، بلکه برکت و وسعت را به دنبال دارد. به راستی چه کسی بهتر از پدری همچون امام رضا (ع) میتواند فرزندش را اینگونه برای رسیدن به بالاترین قلههای معرفت و کرامت راهنمایی کند؟.
طلای برکت: کرامتی شگفت از دستان جوادالائمه (ع)
ایمان به کرامت و بزرگی اهل بیت (ع) خود گشایندهٔ درهای رزق است. داستان اسماعیل بن عباس هاشمی که خود به محضر امام جواد (ع) شتافت، گواهی بر این حقیقت است.
او میگوید: «روز عیدی خدمت امام جواد (ع) رسیدم و از تنگی معاش به ایشان شکایت کردم. حضرت، سجادهٔ خود را بالا زدند و از زیر آن، شمشی از طلا برگرفتند و به من عطا فرمودند. آن را به بازار بردم که شانزده مثقال طلا بود.»[۲]
این حکایت، صرفاً یک معجزه نیست، بلکه بیانگر این حقیقت است که توسل و مراجعه مستقیم به امام (ع) با قلب پاک و باورمند، مشکلات را به لطف الهی حل میکند و آن امام رئوف را واسطهٔ فیض و برکت در زندگی ما قرار میدهد. چنانکه در روایات نیز آمده است که هر کس در امور مالی خود درمانده و گرفتار شد، به وجود مقدس و نورانی امام جواد (ع) متوسل شود تا گره از کارش بگشاید.
رؤیای صادقه: پیام ویژهٔ رسول خدا (ص)
شيخ احمد بن علي بن احمد نجاشي ، معروف به ابن کوفي ، که نزد شيعه و سنّي ، ثقه و راستگوست ، در آخر ماه ربيع الاول سال442 در بغداد نقل مي کند: حسن محمّد بن جعفر تميمي اين داستان را از جانب دوستش ابوالوفاي شيرازي براي من نقل نمود: من در دست ابوعلي الياس ، حاکم کرمان، با سختي اسير بودم. موکّلين من به من گفتند که ابوعلي الياس، قصد قتل مرا کرده است. مضطرب شدم و با توسّل به ائمه عليهم السلام با خداوند مناجات کردم. وقتي شب جمعه شد و از نماز فارغ شدم ، خوابيدم. در خواب رسول خدا صلّي الله عليه وآله را ديدم که مي فرمايند: در مقاصد دنيوي به من ، به دخترم و دو پسر من متوسّل نشو ، مگرآنکه به دنبال رضوان الهي و طاعت خداوند باشي. سپس حضرت در مورد هر يک از ائمه عليهم السلام سفارشي کردند تا آنجا که در مورد حضرت جوادالائمه عليه السلام فرمودند:
وَ أَمَّا مُحَمَّدُ بْنُ عَلِيٍّ فَاسْتَنْزِلْ بِهِ الرِّزْقَ مِنَ اللَّهِ تَعَالَى
و اما در مورد محمّد بن على عليهما السلام ، به سبب او نزول رزق را از خداى تعالى در خواست کن.[۳]
این حدیث نشان میدهد که امام جواد (ع) نهتنها برای رزق مادی و روزیِ جسم، بلکه برای طلب روزی معنوی و گشایشهای بزرگ الهی، پناهگاه و وسیلهالرزق هستند.
دعای ویژه در توسل به جوادالائمه (ع)
مرحوم شیخ عباس قمی در کتاب گرانسنگ «منتهیالآمال» مینویسد:
«و ساعت نهم روزها متعلق به حضرت جواد (ع) است... و توسل به آن حضرت در این ساعت، برای وسعت رزق نافع است و شایسته است در توسل به آن حضرت این دعا را بخواند:
«اَللّهُمَّ اِنّی اَسئَلُکَ بِحَقِ وَلیِّکَ مُحَمَّدِ بنِ عَلیِّ التَّقی الجَواد علیه السلام اِلّا جُدتَ به عَلیَّ مِن فَضلِکَ و تَفَضَّلتَ بِهِ عَلیَّ مِن وُسعِکَ وَ وَسَّعتَ بِهِ عَلیَّ مِن رِزقِکَ و اَغنَیتَنی بِحَلالِک عَن حَرامِک و بِفَضلِکَ عَمَّن سِواکَ و جَعَلتَ حاجَتی اِلَیکَ و قَضاءَها عَلَیکَ اِنَّک لِما تَشاءُ قَدیر.»[۴]
و بعضی گفتهاند این دعا، بعد از هر نماز برای ادای دین نیز مجرّب است.»
این دعای نورانی را میتوان در هر زمانی خواند، اما توجه به این زمان خاص، با نیت خالص و توکل بر خدا، میتواند نردبان عروج حاجات ما به سوی معبود بینیاز باشد. در متن این دعا، اقرار میکنیم که رزق و گشایش، تنها از فضل و وسعت خداست و امام (ع) را به عنوان ولیّ خدا، وسیلهٔ خود به درگاهش قرار میدهیم.
دعاهای دیگر برای افزایش روزی به برکت وجود امام جواد(ع)
مرحوم شيخ سليمان صهرشتي در کتاب قبس المصباح ، دعايي را جهت توسّل به ائمّه اطهار عليهم السلام نقل مي کند که در بخشي از آن چنين آمده است:
اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ عَلَى ابْنَتِهِ وَ عَلَى ابْنَيْهَا وَ أَسْأَلُكَ بِهِمْ أَنْ تُعِينَنِي عَلَى طَاعَتِكَ وَ رِضْوَانِكَ وَ تُبَلِّغَنِي بِهِمْ أَفْضَلَ مَا بَلَّغْتَ أَحَداً مِنْ أَوْلِيَائِكَ إِنَّكَ جَوَادٌ كَرِيمٌ... اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ بِحَقِّ وَلِيِّكَ مُحَمَّدِ بْنِ عَلِيٍّ إِلَّا جُدْتَ بِهِ عَلَيَّ مِنْ فَضْلِكَ وَ تَفَضَّلْتَ بِهِ عَلَى مَنْ وَسِعَكَ ، وَ وَسَّعْتَ عَلَيَّ رِزْقَكَ ، وَ أَغْنَيْتَنِي عَمَّنْ سِوَاكَ َ، وَ جَعَلْتَ حَاجَتِي إِلَيْكَ وَ قَضَاهَا عَلَيْكَ ، إِنَّكَ لِمَا تَشَاءُ قَدِيرٌ.[۵]
سيد هبة الله راوندي در مجموع الرائق ، دعايي را براي سفر کردن نقل مي کند که در بخشي از آن چنين آمده است:
اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ بِحَقِّ وَلِيِّكَ مُحَمَّدِ بْنِ عَلِيٍّ الْجَوَادِ إِلَّا جُدْتَ عَلَيَّ مِنْ فَضْلِكَ ، وَ تَفَضَّلْتَ عَلَيَّ مِنْ وُسْعِكَ ، وَ وَسَّعْتَ عَلَيَّ مِنْ رِزْقِكَ ، وَ أَغْنَيْتَنِي عَمَّنْ سِوَاكَ ، وَ جَعَلْتَ حَاجَتِي إِلَيْكَ وَ قَضَاءَهَا عَلَيْكَ ، فَإِنَّكَ لِمَا تَشَاءُ قَدِيرٌ.[۶]
راه و رسم طلب روزی از نگاه قرآن و عترت
گرههای مالی، دغدغهٔ همیشگی بشر بوده و هست. نسخهٔ امام جواد (ع)، برگرفته از روایات معتبر و حکایات آموزنده، به ما نشان میدهد که گشایش، نه در حرص و تکاثر، بلکه در سخاوت، توکل و توسل به خاندان وحی نهفته است. چه زیباست که با الهام از سفارش امام رضا (ع) به امام جواد (ع)، ما نیز از "درِ بزرگ" جوانمردی و بخشش وارد زندگی شویم و هراسی از فقر نداشته باشیم.
باشد که با توسل به این آموزهها، دلهایمان سرشار از یقین به رزاقیت خداوند شود و برکات آسمان و زمین، بر زندگیمان جاری گردد.
----------------------------------------------------------------------------------------
[۱] - الكافي، ج4، ص43/بحارالانوار،ج50، ص102 به نقل از عيون اخبارالرضا و کافي
[۲] - بحار الأنوار ، ج50 ، ص 49 به نقل از خرائج/الخرائج،ج1،ص383
[۳] - بحارالأنوار، ج 94 ،ص32- 33 به نقل از قبس المصباح/ نقل مشابه: بحارالأنوار، ج 94 ،ص 35
[۴] - منتهي الآمال، ج2،باب11،فصل2،ص372-373
[۵] - بحارالأنوار ج 94 ص 34 به نقل از قبس المصباح
[۶] - مستدرك الوسائل، ج 8 ،ص 134